Железнец – архитектонскиот бисер во клисурата на Демир Хисар низ објективот на Бенита Стојмирова

Постојат места во Македонија каде што патот самиот ве застанува, каде што планината се отвора за да ви открие тајна стара со векови. Едно такво место е Железнец – селото кое гордо стои во клисурата на регионалниот пат меѓу Кичево и Битола, северно од Демир Хисар.

Ова не е само обична населба, ова е Железнeц, историска област каде секој камен е сведок на антиката, а секој извор – почеток на живот.

Архитектонски бисер на 720 метри надморска височина

Железнец е жив музеј на старата македонска архитектура од крајот на XIX и почетокот на XX век. Со својата автентичност, селото уште од 2004 година е прогласено за заштитен споменик на културата. Куќите, градени со мајсторска прецизност од камен и дрво, се издигаат над патот како неми чувари на македонската традиција, потсетувајќи нè на времињата кога овие чардаци биле полни со живот и песна.

Таму каде што се раѓа легендата и песната

Она што го прави Железнец уникатно во светот се изворите на моќната Црна Река.

• „Црна Дупка“: Најголемото врело кое избива над селото со нескротлива енергија.
• Изворите во Горно Маало: Тивки, но вечни – извори кои никогаш не пресушиле.

Мештаните тврдат дека токму тука, покрај овие бистри води, се родила една од најубавите македонски песни: „Ја излези Ѓурѓо“. Жуборот на изворот како да ја диктирал мелодијата што денес ја пее цела Македонија.

Видео:

Од античкиот Сидеро Кастрон до денешен Железнец

Високо над селото, на елипсовидна висорамнина, молчат остатоците од некогашниот голем град. Низ историјата познат како Градиште, Сидеро Кастрон и Железник, овој утврден центар доминирал со клисурата сè до XIV век. Денес, бедемите, остатоците од заштитната кула и старата црква се тука за да нè потсетат на стратешката моќ на овој регион.

Сидеро Кастрон (Sidero Kastron): Терминот доаѓа од грчките зборови sidero (железо) и kastron (тврдина/замок). Ова име е запишано во византиските хроники кои го опишуваат регионот како богат со железна руда.

Железник: Ова е словенскиот назив кој е директен превод на претходното име и се користи во средновековните македонски и други словенски записи сè до османлиското освојување.

Демир Хисар: Името на денешната општина е всушност турски превод на зборовите: Demir = железо и Hisar = тврдина), што ја потврдува историската константа на овој регион како „Железна тврдина“.

Повик за враќање кон корените

Денес Железнец е тивка станица на патот кон Битола или Кичево, но неговата порака е силна. Опкружено со прекрасните села Велмевци од север, Брезово од исток, Големо Илино од запад, Доленци од југоисток, Мало Илино и Бабино од југозапад и југ, ова е срцето на една Македонија која заслужува повторно да биде откриена. Посетете го Железнец, напијте се вода од изворот на Црна Река и почувствувајте го мирот на старата архитектура.

Да ги чуваме нашите села, за тие да го чуваат нашиот идентитет.

Фотогалерија: Железнец низ објективот на Бенита Стојмирова

За целосно да се запознаете со убавината на „градот на железото“, погледнете ја нашата ексклузивна фотогалерија. Овие прекрасни фотографии, кои ја будат носталгијата и почитта кон минатото, на нашиот портал и на сите читатели им ги подарува нашата верна читателка Бенита Стојмирова од Битола.

Доколку сакате да уживате уште повеќе во прекрасните фотографии на Бенита, посетете ја нејзината страница: https://www.facebook.com/benita.stojmirova/photos

 

Фото галерија од Железнец: